روي خط اينترنت
جهت گيري راهبردي شركت

چه چيزهايي در يك سازمان واجداهميت است يا بايد باشد؟ براي دستيابي به سرآمدي سازماني در كدام جهات بايد حركت و تلاش كرد؟ دو سوال فوق، از مهمترين سوالاتي است كه فلسفه وجودي شركتها و شيوه فعاليتشان را مشخص مي سازد.

يك راه بررسي اين موضوع، نگاه به موضوعهايــي است كه برترين شركتهاي دنيا به عنـــوان باور، ارزش يا منظر خود اعلام كرده اند و درپي دستيابي به آنها هستند. فهـــرست موجود در انتهاي اين مطلب، خلاصه اي از اين موارد است كه با بررسي شركتهايي چون موتورولا^&، بوئينگ، كداك، زيراكس، مايكروسافت و نظاير آن به دست آمده است. عمده اين شركتها موفق شده اند تا جايزه هاي معتبر كيفيت را از آن خود سازند و مدلهاي سرآمدي سازمان را با موفقيت در شركت خود به اجرا درآورند.

بدين ترتيب موارد مندرج در فهرست انتهاي مطلب، مصداقهايي از جهت گيريهاي راهبردي معمول در شركتهاي معظم دنيا محسوب مي شوند كه در ادامه بحث درقالب چند مدل مختلف دسته بندي مي شوند.

يكي از معروفترين و كارآمدترين اين مدلها در سالهاي اخير، كارتهاي امتيازي متوازن است كه توسط كاپلان و نورتون در دانشگاه هاروارد توسعه داده شده است؛ آنها، با انتقاد از مدلهاي سنتي كنترل و ارزيابي عملكرد سازمان كه ريشه در «حسابداري مديريت» داشته، به طراحي الگويي متوازن پرداختند كه تنها مقوله مهم را عملكرد مالي نمي دانست و ساير جوانب مهم شركت را نيز درنظر مي گرفت. ازنظر كاپلان و نورتون هركسب و كار را بايد از چهار منظر بررسي كرد:

1 - مالي؛2 - فرايندهاي داخلي؛ 3 - مشتريان؛ 4 - رشد، يادگيري ونوآوري. به بيان ديگر، آنچه كه در يك شركت مهم است: ارزيابي و رضايتي كه جامعه و مشتريان از آن دارند؛ ميزان نوآوري در محصولات و خدمات در راستاي پاسخگويي به انتظارات مشتريان كه ازطريق رشد و يادگيري كاركنان تحصيل مي شود؛ و كارآمد بودن فرايندهاي داخلي سازمان براي توليد و پشتيباني محصولات و خدمات است. همه اينها عملكرد و موفقيت مالي را براي شركت به ارمغان دارد.

مدل متوازن ديگر كه توسط ايزنر(EISNER) در دانشگاه جرج واشنگتن تعريف شده است، سه مقوله اساسي را درنظر گرفته كه توسط هر بنگاه اقتصادي دنبال مي شود. اين مقوله ها عبارتند از: فراهم آوري محصولات وخدمات؛ بازاريابي و فروش اين محصولات و خدمات به بازار؛ و مديريت بنگاه به شيوه اي كه بتواند دو كاركرد فوق را به انجام رساند. شركتها بايد نسبت به اين سه، به طور متوازن، توجه داشته باشند و با ابزارهاي مناسب، كارآمدي آنها را به طور پيوسته اندازه گيري كنند.

با توجه به موارد فوق، دراينجا ماحصل بحث در پنج نكته اساسي خلاصه مي شود؛ پنج مقوله كه براي اكثر شركتهاي فناوري برتر، فارغ از صنعتي كه در آن فعاليت مي كنند، قابل استفــاده است؛ بدين طريق كه باتوجه به آنها مي توانند راهبردها و تلاشهاي خود را تنظيم و تعريف مجدد كنند:
1 - منظر داخلي شركت: كه مشتمل بر منظر و فرهنگي است كه در شركت حاكم است. اگر منظر شركت (آنچه شركت دنبال رسيدن به آن است) خــوب تعريف و شفاف شده باشد، جهت گيري تمام كاركنان در آن سمت است. در كنار ديدگاه، فرهنگ شركت قرار دارد كه بر رفتار و فرايندهاي داخلي شركت تاثيرگذار است. فرهنگ شركت، بايد پشتيبان دستيابي به آن چيزي باشد كه به عنوان منظر اعلام شده است.

2 - كاركنان: تمام آنچه در يك شركت انجام مي شود - خوب يا بد، ازطريق كاركنان آن است. و البته در اينجا با سيستمي نامتقارن مواجه ايم: اگر شركت بدعمل كرده باشد، رهبري شركت است كه پاسخگوست و اگر عملكرد خوب بوده باشد، اعتبار و افتخار، از آن همه كاركنان است! دادن اختيار به تيم هايي متشكل از كاركنان براي پيشبرد فعاليتها و نوآوري؛ همچنين ايجاد سيستم ارزيابي عملكرد و اهداي پاداش از مهمترين مسايل در اين حوزه محسوب مي شود.

3 - سيستم: سيستم در اينجا شامل چگونگي انجام كسب و كار درشركت و زيرساختهايي است كه اين روشها را پشتيباني مي كند. بايد بدانيم كه سيستم شركت ما چگونه كار مي كند و در بهبود و بازسازي مداوم آن بكوشيم. ضمن آنكه سيستم شركت، بايد طوري طراحي شده باشد كه در خدمت ايجاد يك سازمان يادگيرنده باشد؛ سازماني كه كاركنان آن درحين كار، ياد مي گيرند و يادگرفته هاي خود را مجدداً در سيستم به كار مي بندند.

4 - ايجاد تمايز و نفوذ در بازار: شركت ازطريق ايجاد تمايز و نوآوري در محصول و خدمات است كه مي تواند تفاوت خود را از سايرين به مشتريان و بازار بشناساند. اين تفاوت عمدتاً در كاركرد فني محصول و قيمت تمام شده آن مطرح مي شود، اگرچه امروزه، خدمات و تعهد پس از فروش نيز به اين دو اضافه شده است. هر شركتي بايد اين تفاوتها را براي خود تعريف، و درجهت دستيابي به آنها تلاش كند.

5 - منظر خارجي شركت: شركت بايد نسبت به محيط پيراموني خود آگاه و مطلع باشد. داشتن شناخت از مشتريان و خواسته ها و ميزان رضايتمندي آنها؛ همچنين رقباي موجود (يا در حال ظهور) و قابليتهاي آنها از موارد تاثيرگذار دراستفاده از فرصتها يا مواجه شدن با مخاطرات و زيانهاي غيرقابل جبران است.



اين مطلب را بيتا مسگرپور و سيدكيانوش كلانتر از اينترنت تهيه و ترجمه كرده اند.

تامين منابع از بيرون

مصوبه جديد مجلس سناي آمريكا درباره محدودكردن تامين منابع از بيرون(OUTSOURCING) موجب نگراني كشورهاي در حال توسعه شده است. اين مصوبه هرگونه تامين منابع از بيرون توسط شركتهاي دولتي آمريكا محدود كرده و اين امر با واكنش تند برخي كشورهاي در حال توسعه نظير هند گرديده است.

اين كشورها معتقدند اين مصوبه مغاير روح تجارت آزاد در جهان است. در اين حال وزير فناوري اطلاعات هند در واكنش به اين مصوبه محدودكننده، خواستار اقدام هماهنگ كشورهاي آسيايي براي مقابله با اين اقدام كشورهاي غربي شده است.

به گفته وي، كشورهاي آسيايي بايد عليه اين تصميم متحد شوند و اقدامات حمايت گرايانه اروپا، استراليا و آمريكا مقابله كنند چرا كه اين مسئله حتي در سازمان تجارت جهاني يك موضوع نگران كننده است.

اين وزير هندي مي گويد، غرب نمي تواند از ما انتظار داشته باشد كه ما بازارهاي خود را به روي كالاهاي غربي باز بگذاريم ولي كشورهاي قدرتمند اقدامات حمايت گرايانه روي كالاها و خدماتي خود وضع كنند.
آمار و ارقام نشان مي دهد كه انتقال محل كار از اروپا و آمريكا به شهرهاي هند نظير دهلي نو، بمبئي، حيدرآباد و بنگلور هزينه جهاني شركتها را تا 40 درصد كاهش مي دهد.

براساس تحقيقات يك مركز مستقر در آمريكا، هند ظرف سه تا چهار سال آينده ميزبان دوسوم شعبه هاي شركتهاي بين المللي خواهد بود.
يك مزيت هند اين است كه بيشترين فــارغ التحصيل انگليسي زبان را دارد و اين افراد حاضرند خيلي كمتر از متخصصان آمريكايي حقوق دريافت كنند. سال گذشته هند از طريق صادرات نرم افزار مبلغ 9/5 ميليارد دلار درآمد كسب كرد.
به گفته وزير فناوري اطلاعات هند، اين كشور مثل اكثر كشورهاي آسيايي در حال تبديل شدن به يك «جزيره دانش» است و همين امــر باعث شده كه خيلي از شركتهاي بين المللي جذب اين كشور شوند.

براي مثال 35 درصد مهندسان تحقيق و توسعه شركت آمريكايي مايكروسافت را متخصصان هندي تشكيل مي دهند و اين امر حاكي از قدرت تخصص هندي ها در حوزه فناوري اطلاعات است.

نمونه ديگر اينكه، 110 شركت از 500 شركت برتر جهان كه هرساله توسط مجله «فورچون» معرفي مي شوند، دفتر تحقيقات خود را در هند تاسيس كرده اند. همچنين ششمين نسل تراشه شركت رايانه اي «اينتل» در هند طراحي شده است.

خيلي از شركتهاي آمريكايي مستقر در هند اعلام كرده اند كه اين مصوبه مجله سنا هيچ تاثيري بر روند كار آنها نخواهد داشت.

وزير فناوري اطلاعات هند اظهارات خود را در كنفرانسي در دهلي نو بيان داشته است. وزراي شركت كننده در اين كنفرانس درباره شكاف ديجيتالي، ساخت شبكه وسيع رايانه اي و امنيت اينترنت بحث و تبادل نظر كردند. اولين كنفرانس از اين دست در سال 2002 در پايتخت كره جنوبي برگزار شد.